Ιταλικό δράμα, του Νικόλα Σεβαστάκη

Νικόλας ΣεβαστάκηςΑπό την Αυγή της Κυριακής

Γράφω το κείμενο ενώ οι εξελίξεις τρέχουν και το ιταλικό δράμα παραμένει ανοιχτό. Ανεξάρτητα όμως από το τι ακριβώς θα δρομολογηθεί, φαίνεται ότι η ευρωπαϊκή δίνη παράγει περισσότερους κινδύνους παρά ευκαιρίες, για να χρησιμοποιήσω την ταλαιπωρημένη έκφραση για την κρίση και τις ευκαιρίες της.

Η πρώτη βέβαια -και αναμενόμενη- αντίδραση επικεντρώθηκε στο φάντασμα της ακυβερνησίας και του χάους. Αυτό βοούν οι πάντα υπερευαίσθητες αγορές και σπεύδουν ανήσυχες οι Βρυξέλλες και το Βερολίνο. Από την πρώτη στιγμή άρχισαν έτσι οι πιέσεις στον Μπερσάνι να συμπράξει με τον Μπερλουσκόνι για το «καλό της χώρας». Η καταβαράθρωση του Μόντι και η απρόβλεπτη περίπτωση του Γκρίλο ωθούν τους γνωστούς ηγετικούς κύκλους στη «λογική» ιδέα του μονόδρομου της σύμπραξης Κεντροαριστεράς και Δεξιάς.

Αν ωστόσο η πολιτική αστάθεια είναι ένα σημαντικό πρόβλημα, ο πραγματικός κίνδυνος θα ήταν η πολιτική τερατογένεση. Στην περίπτωση αυτή ισχύει η δήλωση του Νίκι Βέντολα, αριστερού συμμάχου του Μπερσάνι, ότι μια κυβέρνηση «ευρείας συμμετοχής θα ήταν συμφορά για την Ιταλία». Και αυτό διότι. όσο μετριοπαθές και αν είναι το προφίλ του Δημοκρατικού Κόμματος, η συγκυβέρνηση με τον Μπερλουσκόνι θα έχει μία και μόνη συνέπεια: την ηθική νομιμοποίηση του μπερλουσκονισμού, ο οποίος, όπως αποδείχτηκε, συνιστά κάτι πολύ ευρύτερο από την προσωπικότητα του Καβαλιέρε.

Μην ξεχνάμε άλλωστε ότι το Δημοκρατικό Κόμμα, όλα αυτά τα χρόνια των μεταμορφισμών του, διαμορφώθηκε κυρίως ως χώρος αξιακής διαφοροποίησης από τα πρότυπα και τις πρακτικές του Μπερλουσκόνι. Στέγασε κατά βάση ηθικές και πολιτισμικές αντιρρήσεις με ένα μοντέλο εξουσίας και ένα στιλ διακυβέρνησης. Υποστηρίζοντας διαρκώς τη στροφή της Αριστεράς προς το φιλελεύθερο Κέντρο, δεν ενδιαφέρθηκε στα σοβαρά για εναλλακτικές πολιτικές γύρω από το κοινωνικό ζήτημα και τις επιπτώσεις των νεοφιλελεύθερων αναδιαρθρώσεων. Η όποια ταυτότητα της ιταλικής Κεντροαριστεράς χτίστηκε, καλώς ή κακώς, σε μια αισθητική αντι-μπερλουσκονισμού.

Το αποτέλεσμα των εκλογών θέτει λοιπόν ένα αληθινό υπαρξιακό ζήτημα για το Δημοκρατικό Κόμμα και το είδος Κεντροαριστεράς που εκπροσωπεί: αν προχωρήσει στη σύμπραξη με μια τέτοια Δεξιά, χάνει ουσιαστικά κάθε ταυτότητα. Αν από την άλλη αντισταθεί στις ποικίλες πιέσεις και ανοίξει έτσι ο δρόμος για νέα εκλογική αναμέτρηση, κινδυνεύει η εικόνα του ως «διαχειριστικά υπεύθυνης» παράταξης.

Αυτή η δυσχερής θέση δεν είναι όμως προϊόν ενός εκλογικού αποτελέσματος ή των καπρίτσιων του εκλογικού νόμου. Το παρόν αδιέξοδο ανατρέχει σε μια βαθιά και ανεπίλυτη κρίση αντιπροσώπευσης κοινωνικών συμφερόντων. Ο προοδευτισμός που έδωσε μάχες για κάποιες αξίες -και πολύ καλά έκανε- άφησε στη μοίρα του το πεδίο των συμφερόντων, της παραγωγής και της εργασίας. Συναινώντας κατά κανόνα σε λογικές εκσυγχρονισμών που είχαν συγκεκριμένο πρόσημο και ιδεολογική λογική, πίστεψε ότι η μάχη εναντίον του μεταμοντέρνου δεξιού λαϊκισμού είναι μόνο μια μάχη εναντίον ενός αναχρονισμού, μιας γραφικής παραφωνίας. Η αστοχία αυτής της επιλογής δεν οδηγεί μόνο στην επάνοδο του Μπερλουσκόνι αλλά και σε μια στρεβλή ανάσταση του κοινωνικού ζητήματος. Όχι βεβαίως γύρω από ένα σχέδιο αριστερών αλλαγών στην κοινωνία και το κράτος, αλλά γύρω από το «όλοι τους είναι κλέφτες» του Μπέπε Γκρίλο.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: