«Δεν μπορούμε να είμαστε όπως πριν, γιατί τίποτα δεν είναι όπως πριν»

πηγή:http://www.avgi.gr

«Μπροστά στο αδιέξοδο», ήταν ο τίτλος της τελευταίας ανάλυσης που παρουσιάσαμε στην «Αυγή» τον Απρίλιο. Φυσικά ούτε ο υπογράφων μπορούσε να προβλέψει ότι το απρόβλεπτο θα έπαιρνε σάρκα και οστά τον επόμενο μήνα. Εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες αγανακτισμένοι με την Κυβερνητική πολιτική, για έξι εβδομάδες, γέμισαν την πλατεία Συντάγματος και τις άλλες πλατείες σε όλες τις πόλεις της Ελλάδος. Η αυθόρμητη συμμετοχή των πολιτών στις συγκεντρώσεις σηματοδοτεί τη μετάβαση από την ατομικότητα του ΕΓΩ, στη συλλογικότητα του ΕΜΕΙΣ.

Για να είμαστε όμως ειλικρινείς, σε όλη την αρθογραφία του τελευταίου έτους, αναφέραμε -όπως και το σύνολο των πολιτικών αναλυτών- ότι η κοινωνία είναι αγανακτισμένη, οργισμένη και νιώθει απέραντη απαισιοδοξία από το πολιτικό και κομματικό σύστημα. Τα στοιχεία των δημοσκοπήσεων έδειχναν ότι:

Το 85% των πολιτών θεωρούσε ότι τα μέτρα του πρώτου Μνημονίου που επέβαλε η τρόικα στην υποτακτική κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ είναι άδικα, άστοχα, χωρίς αναπτυξιακή λογική και δεν χτυπάνε τη φοροδιαφυγή.

Το 90% των πολιτών πίστευε ότι η οικονομία θα χειροτερεύει συνεχώς και θα ζήσουν χειρότερες μέρες τα παιδιά τους, αφού η ανεργία θα πλησιάσει το 20%, οι μισθοί θα μειώνονται συνεχώς, οι εργασιακές σχέσεις θα χειροτερεύουν, τα λουκέτα στα μαγαζιά θα αυξάνονται και οι μικροσυνταξιούχοι θα βλέπουν τη σύνταξή τους να μειώνεται.

Το 80% των πολιτών αξιολογούσε ότι για τη σημερινή κατάσταση βαρύνεται το πολιτικό σύστημα και κυρίως όλες οι κυβερνήσεις μετά τη μεταπολίτευση, καθώς και η πλειοψηφία των ΜΜΕ, που με τα δελτία των οκτώ προσπαθούσαν μέσω της τρομοκράτησης να τους πείσουν για την αναγκαιότητα των οικονομικών μέτρων.

Το καζάνι έβραζε και ήταν θέμα χρόνου και συνθηκών να εκτιναχτεί το καπάκι. Η κοινωνία ζητούσε δημοκρατία με άμεση συμμετοχή, για να μπορέσει να ανατρέψει την άδικη και αντικοινωνική πολιτική της κυβέρνησης.

Δύο μήνες που συμπύκνωσαν πολιτικό χρόνο δεκαετίας

Αν η πολιτική ζωή, η δημοκρατία και η αγωνιστικότητα που έδωσαν οι πολίτες στις πλατείες ήταν το κορυφαίο πολιτικό γεγονός της περιόδου, δεν θα πρέπει να υποτιμήσουμε τα πολιτικά γεγονότα που προηγήθηκαν της 25ης Μαΐου, καθώς και αυτά που δημιουργήθηκαν ως αποτέλεσμα της πλατείας.

Από τον Απρίλιο ξεκίνησε η προσπάθεια της τρόικας σε συνεννόηση με την κυβέρνηση να φέρει το μεσοπρόθεσμο, το οποίο ροκανίζει τις συντάξεις ενός εκατομμυρίου συνταξιούχων, πετσοκόβει τις δαπάνες στην Υγεία και την Παιδεία, ανοίγει τον δρόμο στις απολύσεις των δημοσίων υπαλλήλων, ξεπουλάει το σύνολο του δημόσιου πλούτου, ως αντάλλαγμα και με σαφή εκβιασμό για την καταβολή της 5ης δόσης. Τότε ήταν που αρκετοί βουλευτές του ΠΑΣΟΚ έτριζαν άφοβα τα δόντια τους στην κυβέρνηση.

Στα μέσα Ιουνίου, όταν η κυβέρνηση έβλεπε ότι η πλατεία Συντάγματος με τους χιλιάδες αγανακτισμένους πολίτες μπορούσε να λειτουργήσει ως καταλύτης για την ανατροπή της, αποφάσισε με τη γνωστή από τα παλιά μέθοδο της βίας, τη ρίψη χημικών, τα ΜΑΤ σε πρώτο ρόλο και σε αγαστή συνεργασία με το παρακράτος των κουκουλοφόρων, να διαλύσει τις συγκεντρώσεις και να κάμψει το αγωνιστικό φρόνημα των πολιτών.

Επειδή το αποτέλεσμα δεν ήταν το αναμενόμενο, η πολιτική ζωή του τόπου εμπλουτίστηκε με την εξάωρη παραίτηση του πρωθυπουργού στον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, παραίτηση που ανακλήθηκε όταν το ΠΑΣΟΚ της εξουσίας ξεπέρασε τον αιφνιδιασμό του από τις εξελίξεις και σταμάτησαν οι παραιτήσεις των βουλευτών στους κ.κ. Φλωρίδη και Νασιώκα.

Ο ανασχηματισμός της κυβέρνησης, η άνοδος του κ. Βενιζέλου στην ηλεκτρική καρέκλα του υπουργού των Οικονομικών, οι εκβιασμοί στους βουλευτές του ΠΑΣΟΚ οι οποίοι το προηγούμενο διάστημα το έπαιζαν τσάμπα μάγκες στα ΜΜΕ με αποτέλεσμα να υποχρεωθούν σε εντυπωσιακές κωλοτούμπες -φωτεινή εξαίρεση ο κ. Κουρουμπλής-, τα χιλιάδες χημικά που για πολλές ώρες έριχναν τα ΜΑΤ στην ευρύτερη περιοχή του Συντάγματος στους χιλιάδες αγανακτισμένους πολίτες, σφράγισαν τις τελευταίες μέρες του Ιουνίου.

Οι μέρες που ακολούθησαν με τις έντονες διαμαρτυρίες των πολιτών σε όλα τα σημεία της Ελλάδος προς τους κυβερνητικούς βουλευτές επιβεβαίωσαν τη διογκούμενη αγανάκτηση των πολιτών σε μια τεταμένη πολιτική περίοδο.

Κανείς μόνος του στην κρίση

«Εγώ δεν ήμουν άνθρωπος των διαδηλώσεων, αλλά όταν γίνονται όλα αυτά δεν μπορείς να κάθεσαι στον καναπέ και να βλέπεις Mega, Alter, ANT1 κ.λπ.».

Πρόκειται για φράση που ειπώθηκε σε ποιοτική έρευνα που διενήργησε για τους αγανακτισμένους της πλατείας Συντάγματος η εταιρεία MRB.

Και άλλες εταιρείες, όπως η VPRC, η PUBLIC ISSUE, η Marc, πραγματοποίησαν ξεχωριστές έρευνες για τους αγανακτισμένους, διότι ορθώς θεώρησαν ότι είναι ένα σημαντικό πολιτικό γεγονός που εν μέρει καθόρισε και έχει δυνατότητες να καθορίσει ουσιαστικά τις πολιτικές εξελίξεις. Από τη μελέτη όλων των ερευνών προκύπτει ότι:

Το 29% δηλώνει ότι έχει πάρει μέρος έστω και μια φορά στις συγκεντρώσεις.

Το 50% υποστηρίζει τις συγκεντρώσεις, παρ’ όλο που δεν έχει πάρει μέρος.

Το 88% θεωρεί ότι έπαιξαν θετικό ρόλο στην πολιτική ζωή.

Το 81% πιστεύει ότι αποτελεί αρνητική εξέλιξη ο τερματισμός των συγκεντρώσεων.

Το 82% θεωρεί ότι θα συνεχιστούν το φθινόπωρο οι κινητοποιήσεις και θα έχουμε ένταση της κοινωνικής έκρηξης.

Η πλατεία Συντάγματος, μαζί με τις άλλες πλατείες σε όλη την Ελλάδα, που γέμισαν απότομα με πολίτες πικραμένους από τη συμπεριφορά της κυβέρνησης, απογοητευμένους από τα άδικα μέτρα, απελπισμένους από την απουσία θετικής προοπτικής και αηδιασμένους από την πλειοψηφία του πολιτικού προσωπικού, έπαιξε καθοριστικό ρόλο στις πολιτικές εξελίξεις και στη διαμόρφωση πολιτικής συνείδησης.

Οι αγανακτισμένοι πολίτες προσπάθησαν να φοβίσουν το πολιτικό σύστημα για να τους σεβαστεί, έδειξαν ότι ενοχλούνται από την εκχώρηση της εθνικής κυριαρχίας, με τη δουλοπρεπή πολιτική της κυβέρνησης στα κελεύσματα της τρόικας.

Η πλατεία και οι αγανακτισμένοι έθεσαν με τον τρόπο τους μεγάλα ζητήματα. Όχι απλώς την απόσυρση του Μεσοπρόθεσμου και των οικονομικών μέτρων, αλλά ζήτημα δημοκρατίας, αποκατάστασης της ηθικής τάξης και ανάκτησης της τραυματισμένης εθνικής αξιοπρέπειας. Για όλους τους παραπάνω λόγους είναι φανερό ότι η πλατεία δεν είναι μια παρένθεση στην πολιτική μας ζωή.


ΠΑΣΟΚ: Ένας είναι ο εχθρός, ο… ΣΥΡΙΖΑ

Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ με την πολιτική της κατόρθωσε για πρώτη φορά μετά τη μεταπολίτευση, σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα, να στρέψει εναντίον της τη συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών. Περικυκλωμένη από την αγανάκτηση των πολιτών, αποκομμένη από τον κοινωνικό της χώρο και την ιστορία του ΠΑΣΟΚ, με μοναδικούς συμμάχους νεοφιλελεύθερους κεντροδεξιούς, τον κ. Καρατζαφέρη και τους προσκολλημένους στην εξουσία, υιοθέτησε ως στρατηγική διεξόδου την αναζήτηση και τη στοχοποίηση εσωτερικού εχθρού. Άλλωστε ο κ. Πάγκαλος με τις δηλώσεις του τον τελευταίο χρόνο είχε προετοιμάσει το έδαφος. Έτσι λοιπόν ο ΣΥΡΙΖΑ και ο σ. Αλέξης Τσίπρας στοχοποιήθηκαν ότι φταίνε για όλα. Το έργο είχε παιχτεί και πριν τρία χρόνια από τη Ν.Δ. με την βοήθεια του ΚΚΕ και του ΛΑΟΣ με κάποια επιτυχία, γιατί λοιπόν να μην επαναληφθεί από το ΠΑΣΟΚ, αφού από τη μελέτη των δημοσκοπήσεων παρατηρούσαν ότι οι χιλιάδες ψηφοφόροι που το εγκαταλείπουν κοιτάζουν με μεγάλο ενδιαφέρον τον ΣΥΡΙΖΑ.

Η πολιτική όμως της στοχοποίησης του ΣΥΡΙΖΑ από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ απέτυχε, αφενός διότι οι ίδιοι οι πολίτες με τις μαζικές τους αντιδράσεις αποδεικνύουν την καθολικότητα της αντίδρασης, και αφετέρου υπάρχουν οι δημόσιες τοποθετήσεις στελεχών του ΠΑΣΟΚ στην περιφέρεια που δηλώνουν τη συμμετοχή στις εκδηλώσεις εξαπατημένων ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ.

Ενδιαφέρον βέβαια έχουν και τα ευρήματα των δημοσκοπήσεων που δείχνουν ότι το 55% των πολιτών εγκρίνει τις αποδοκιμασίες κατά των βουλευτών του ΠΑΣΟΚ που έδωσαν θετική ψήφο στο Μεσοπρόθεσμο, και το 60% των πολιτών που δεν πιστεύει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει ευθύνη για τα επεισόδια και τις αποδοκιμασίες. Ποσοστά πολύ μεγάλα για ένα κόμμα που κινείται δημοσκοπικά στη γειτονιά του 5%.

Δυστυχώς για το ΠΑΣΟΚ, δεν υπάρχει εύκολος τρόπος να παραπλανήσει τους πολίτες και να κρύψει τις δικές του μεγάλες ευθύνες. Όμως τι φοβάται το ΠΑΣΟΚ από τον ΣΥΡΙΖΑ; Κυρίως τρία στοιχεία που οι έρευνες αναδεικνύουν:

τη δημοτικότητά του, που είναι 20,8%, έναντι 14,5% του ΠΑΣΟΚ,

την αντιπολιτευτική του πολιτική απέναντι στην κυβέρνηση που την επιβραβεύει το 11,6%,

τη θετική γνώμη που έχουν σε ποσοστό 24% οι Αγανακτισμένοι της πλατείας.

Οι δίαυλοι επικοινωνίας ανάμεσα στους ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ και το ΣΥΡΙΖΑ είναι υπαρκτοί και αναζητούνται από πολλούς καθώς ο ΣΥΡΙΖΑ αρχίζει δημοσκοπικά να καλύπτει τον κοινωνικό χώρο που πρόδωσε και εγκατέλειψε το ΠΑΣΟΚ Το αν θα το εκφράσει τελικά και στην κάλπη των εκλογών εξαρτάται αποκλειστικά από το ΣΥΡΙΖΑ και την πολιτική του. Η πολιτική ταυτοποίηση του ΣΥΡΙΖΑ με την ευρεία έννοια της δημοκρατίας και ενός ρεαλιστικού οράματος διεξόδου από την κρίση θα ενισχύσουν σημαντικά την εικόνα του ΣΥ.ΡΙΖ.Α.


Το πολιτικό σκηνικό άλλαξε, αλλά δεν ανατράπηκε

Το κίνημα των πλατειών, αλλά και οι πολιτικές εξελίξεις που αναλύσαμε προηγουμένως, επηρέασαν τις πολιτικές απόψεις των πολιτών όπως τις αναλύσαμε από τις 27 δημοσκοπήσεις της τρίμηνης χρονικής περιόδου. Τα συμπεράσματα είναι πολλά και σημαντικά πριν φτάσουμε στην πρόθεση ψήφου και την εκλογική επιρροή των κομμάτων σήμερα. Ας δούμε το κλίμα που διαμόρφωσε η πλατεία:

Η αποδοχή του έργου της κυβέρνησης έφθασε στο κατώτατο σημείο με ποσοστό 14,8% και έτσι με ασήμαντη διαφορά η Ν.Δ. πέρασε πρώτη σε αυτό το ποιοτικό στοιχείο. Ας κρατήσουμε όμως ότι το 70,2% πολιτών δεν είναι ικανοποιημένο από την πολιτική των κομμάτων του δικομματισμού (πίνακας 1)

Στο ίδιο οριακό σημείο βρίσκεται και η μάχη για την καταλληλότητα στη θέση του πρωθυπουργού. Η πτώση της αποδοχής του κ. Παπανδρέου με την ταυτόχρονη άνοδο του κ. Σαμαρά αφαίρεσε από το ΠΑΣΟΚ ένα ακόμη στοιχείο που υπερτερούσε της Ν.Δ. (πίνακας 3).

Στις δημοτικότητες των πολιτικών αρχηγών παρατηρούμε σημαντική μείωση των κ.κ. Παπανδρέου, Καρατζαφέρη. Η κατάρρευση της εικόνας του πρωθυπουργού έφερε τον κ. Σαμαρά πρώτο σε δημοτικότητα (πίνακας 5).

Ανάλογα συμπεράσματα έχουμε και στις δημοτικότητες των κομμάτων, όπου παρατηρούμε σημαντική μείωση για το ΠΑΣΟΚ και το ΛΑΟΣ, κατατάσσοντας το ΠΑΣΟΚ ως το πιο αντιδημοφιλές πολιτικό κόμμα. Η κατάρρευση του ΠΑΣΟΚ ταυτίζεται με την κατάρρευση του πρωθυπουργού (πίνακας 4).

Σε αυτό το έντονο πολιτικό τρίμηνο, η Ν.Δ. και ο ΣΥΡΙΖΑ αύξησαν τα ποσοστά τους στην ερώτηση για το πιο κόμμα ασκεί την καλύτερη αντιπολίτευση στην πολιτική της κυβέρνησης. Αξιοσημείωτη είναι η μεγάλη πτώση του ΛΑΟΣ (πίνακας 2).

Άλλα στοιχεία που έχουν σημασία από τη μελέτη των ερευνών είναι ότι το 73% θεωρεί αναποτελεσματικό τον ανασχηματισμό της κυβέρνησης, το 71% πιστεύει ότι και η Ν.Δ την ίδια πολιτική θα ακολουθούσε και συγχρόνως το 80% βλέπει θετικά την επαναδιαπραγμάτευση του Μνημονίου.

Συνθέτοντας τα παραπάνω στοιχεία προκύπτει ότι η πλατεία των αγανακτισμένων καταδίκασε αναφανδόν το ΠΑ.ΣΟ.Κ, συνεχίζει να μην εμπιστεύεται το πολιτικό και κομματικό σύστημα και έδειξε μια μικρή προτίμηση στις απόψεις της Ν.Δ. και στη μαχητικότητα του ΣΥ.ΡΙΖ.Α.

Προβληματισμοί για την εκλογική επιρροή των κομμάτων

Ο χρόνος προκήρυξης των εκλογών παίζει σημαντικό ρόλο και επιδρά εν μέρει στο εκλογικό αποτέλεσμα. Το γεγονός αυτό εκμεταλλεύεται η εκάστοτε κυβέρνηση αφού της παρέχεται αυτή η δυνατότητα. Αυτή τη φορά όμως δεν έχει σημασία μόνο ο χρόνος, αλλά και το ποιος θα τις επιβάλει, καθώς για πρώτη φορά μετά τη μεταπολίτευση, το κίνημα των αγανακτισμένων πολιτών μπορεί να καθορίσει τις εκλογές ερήμην των διαθέσεων της Κυβέρνησης που δεν τις θέλει και δεν έχει την πολυτέλεια της χρονικής επιλογής. Το ΠΑΣΟΚ έχασε δημοσκοπικά την πρώτη θέση πριν ένα μήνα και τίποτα δεν δείχνει ότι μπορεί να ανακάμψει (γραφική παράσταση 1). Δεν είναι μόνο η κατάρρευση που παρουσιάζει το ΠΑΣΟΚ και ο κ. Παπανδρέου στα ποιοτικά στοιχεία που παρουσιάσαμε προηγουμένως, αλλά και η περιρρέουσα ατμόσφαιρα που εντυπωσιακά αποτυπώνεται στην παράσταση νίκης. Μέσα σε τρεις μήνες ο ένας στους τρεις πολίτες άλλαξε γνώμη και θεωρεί ότι η Ν.Δ. θα έρθει πρώτο κόμμα στις εκλογές (πίνακας 6).

Από τις μετακινήσεις ανάμεσα στα κόμματα και τις συσπειρώσεις που αυτά παρουσιάζουν, παρατηρούμε ότι το ΠΑΣΟΚ είναι το μόνο κόμμα που μείωσε τη συσπείρωσή του στέλνοντας τους ψηφοφόρους του δεξιά και αριστερά (πίνακας 7). Η μείωση της αδιευκρίνιστης ψήφου που παρουσιάζεται ως αποτέλεσμα της συμμετοχής των πολιτών στο κίνημα της πλατείας δεν σταμάτησε την πτωτική πορεία του ΠΑΣΟΚ Το μεγάλο ποσοστό των αναποφάσιστων από τους ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ των προηγούμενων εκλογών είναι το μόνο στοιχείο που μπορεί να βοηθήσει στην ενδεχόμενη ανάκαμψη του.

Τα βασικά ερωτήματα για την εκλογική επιρροή των κομμάτων είναι:

Πόσα κόμματα θα εκπροσωπούνται στο νέο κοινοβούλιο και αν μπορεί να προκύψει αυτοδυναμία;

Στα ερωτήματα αυτά δίνει απάντηση στις παρούσες συνθήκες ο πίνακας 8. Από τη μελέτη όμως των χρονοσειρών και των πολιτικών ποιοτικών στοιχείων θα πρέπει να πάρουμε υπόψη ορισμένα επιπλέον στοιχεία, που μόνο υποθετικά μπορούμε να τα αξιολογήσουμε για την ώρα.

Η Ν.Δ. θα αποκτήσει την κοινωνική δυναμική που της λείπει, με αποτέλεσμα να συμπιέσει τις εκλογικές βάσεις του ΛΑΟΣ και της ΔΗΣΥΜ. ; Σε μια τέτοια εξέλιξη για τη ΔΗΣΥΜ μειώνονται οι δυνατότητες για κοινοβουλευτική εκπροσώπηση, ενώ η Ν.Δ. με βάση τον νέο εκλογικό νόμο του κ. Παυλόπουλου και το μπόνους των 50 εδρών μπορεί να διεκδικήσει ισχνή αυτοδυναμία.

Τα σκληρά μέτρα που θα βιώσουν οι πολίτες μέσα στο καλοκαίρι, σε συνδυασμό με τις αντιδράσεις των πολιτών, θα έχουν ως αποτέλεσμα τη συνέχιση της κατάρρευσης του ΠΑΣΟΚ; Αυτή η εξέλιξη θα ενισχύσει όλα τα κόμματα της αριστεράς και θα δυναμώσει την πρόβλεψη για είσοδο της ΔΗΜΑΡ και των Οικολόγων στο νέο κοινοβούλιο.

Το κοινωνικό και οικονομικό κλίμα στη χώρα βαραίνει καθημερινά, το πολιτικό τοπίο είναι ρευστό και το επόμενο χρονικό διάστημα θα σφραγίσει τις πολιτικές εξελίξεις. Ο ρόλος των πολιτικών κομμάτων θα επανακριθεί από τους πολίτες με αυστηρότητα. Αναζητούν απεγνωσμένα τα κόμματα και τους εκπροσώπους τους που θα τους πείσουν ότι θα υπηρετούν τα συμφέροντα των πολλών κι όχι των λίγων. Αναζητούν εκείνους που θα τους δώσουν όραμα και θα τους εμπνεύσουν σιγουριά.

«Αναζητούμε αυτούς που θα μας δώσουν πίσω τα όνειρα»

Αγανακτισμένος

* Μέλος της Π.Γ. του ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΥ, υπεύθυνος της επιτροπής ερευνών και μελέτης δημοσκοπήσεων

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: